Wedergeboorte

Wedergeboorte, een woord dat in de prediking nogal eens valt. Ja, er gaan weinig preken voorbij waarin het woord niet wordt gebruikt. En toch wordt het niet echt en door iedereen begrepen. Voornamelijk wordt dan verwezen naar Joh. 3 : 3 tot 8 waar we lezen over het gesprek tussen de Heere Jezus en Nicodemus, die het ook niet begreep.

Als we nu dit hoofdstuk in z’n geheel lezen, dan komt na vers 8 het woord of begrip ‘geloof’ wel 7 maal ter sprake, waaruit we denkelijk wel kunnen concluderen dat het geloof nauw verband houdt met wedergeboorte.. En geloof is er niet zonder bekering. En dat zijn weer begrippen die we ook weer niet van elkaar kunnen, en mogen (!) losmaken.
Het lijkt ingewikkeld, en het is ook niet zo gemakkelijk te begrijpen. Een predikant zegt dan veelal: het is ook geen begripsleer maar een geloofservaring. Nu, dat zei de Heere Jezus dus ook. Verder is dan geloof ook een gave Gods (Ef.2:8). Moeten we dus maar afwachten tot we dit alles krijgen?! Zo komt echter het gesprek tussen de Heere Jezus en Nicodemus toch niet over?

Want als we even verder lezen in Joh. 3 vers 36: ‘Die in de Zoon gelooft, die heeft het eeuwige leven; maar die de Zoon ongehoorzaam is, die zal het leven niet zien, maar de toorn Gods blijft op hem’. De kanttekening (nr. 58) leert dan: ‘Dat is, die naar Zijn bevel niet in Hem gelooft’.

Het geloof is dus niet alleen eengave Gods, maar ook een opgave. Een bevel aan de mens. Oei, worden we nu remonstrants? Toch niet. In de Bijbel staan vele teksten die de mens aanmanen en vermanen in God te geloven.

Eén van die vele teksten is wel Hebr. 11 : 6 waar we lezen: ‘Maar zonder geloof is het onmogelijk Gode te behagen. Want die tot God komt moet geloven dat Hij is, en een Beloner is dergenen die Hem zoeken.’(Zie ook de kanttekening)

Kan een mens dan toch zelf geloven, geloof maken in eigen kracht?Beslist niet. Toch blijft het de eis van Gods kant. En dat moet nu net onze nood gaan uitmaken en uitdrijven in gebed tot Hem, Die gezegd heeft: ‘Wendt u naar Mij toe en wordt behouden’.
Hij Die mild geeft en nooit onze zonden verwijt, als we er mee tot Hem vluchten,telkens weer. De zonden hebben Gods toorn over ons gebracht en voeren ons naar de ondergang. En toch behoeven we om onze zonden niet verloren te gaan, dan alleen als we niet geloven in Hem, Die voor de zonden betaalde.

Is het geloof dan een lichte zaak, zo van: dan doe ik dat toch even…? Nee, zo niet! Probeer het maar…, maar dan wel eerlijk zijn!

Toch, we laten staan wat er staat in Joh. 16 : 8-11. Vers 9: ‘Van zonde (overtuigen) omdat zij in Mij niet geloven’. En de kanttekening bij vers 11 (nr. 18) ‘…om ook de ongelovigen tot de eeuwige dood te veroordelen.

En zo staat de hele Bijbel vol over de zonde van ongeloof.

De Heere Jezus had medelijden met zondaren; Hij had altijd raad voor hen. Voor ordinaire wetsovertreders. Niet om de zonde goed te keuren, maar om daarvan te verlossen.
Voor de Farizeën omdat ze eigengerechtig waren en niet in Hem geloofden, had Hij geen goed woord over, maar noemde hen adderengebroedsels.

Zo zijn we dan van het begrip wedergeboorte gekomen tot het begrip geloof.
Nu, dat deed de Heere Jezus toch ook in Joh. 3? Hij zei niet: je moet jezelf wederbaren, dat kan evenmin als dat iemand zichzelf ter wereld kan brengen. We kunnen dus beter spreken van de noodzaak van de wedergeboorte en van de eis van bekering en geloof. Zie ook de Dordtse Leerregels Hoofdstuk I de artikelen 2, 3 en 4
en ook de Ned .Geloofsbelijdenis art. 24. (DL .I-3 …de mensen geroepen worden tot bekering en geloof…) (NGB art. 24 …dit waarachtig geloof, in de mens gewrocht zijnde door het gehoor des Woords Gods en de werking des Heiligen Geestes, hem wederbaart en maakt tot een nieuwe mens…)

Bekend is ook een opmerkelijke uitspraak van da Costa: ‘De Heere maakt het geloof aan Hem en de wedergeboorte tot een volmaakte eenheid, en wij mogen ze daarom ook nimmer scheiden. Acht de wedergeboorte niet te zwaar, want zij is niets meer dan het geloof; acht het geloof niet te licht, want het is niets minder dan wedergeboorte.’

Bij dit alles: Psalm 25 : 2 (berijmd) is een bede waar we nooit bovenuit komen, want de Heere maakt geen kapitalisten maar bedelaars. Dat was ook de ‘bevinding’ van o.a. Dr. Maarten Luther.

Nu is de vraag ‘Wat is wedergeboorte?’ nog niet opgelost. Krijg je dan een nieuw vel of zo? Nee, het zijn geen materiële zaken, maar abstracte dingen. Dat zijn: geloof, hoop en liefde. Die hebben niet met lichamelijke maar met het geestelijke te maken, met de psyche, met de ziel.

De paradijszonde was wel materieel, d.w.z. het eten van de verboden vrucht. Maar wat daar achter zat, de werkelijke reden, was ongehoorzaamheid, namelijk ongeloof!
Men geloofde niet wat God gezegd had: ‘ten dage als gij daarvan eet…’
Hier was dus ook ongeloof de eigenlijke zonde.

Nu, na de zondeval is het nog hetzelfde. Het gebod is nu: ‘…die in de Zoon gelooft, die heeft het eeuwige leven, maar die de Zoon ongehoorzaam is, de toorn Gods blijft op hem, hij zal het leven niet zien.’

Weer dus dezelfde zonde: ongeloof.

De oerzonde van de mens: ongeloof, zelfzucht en zinnelijkheid.

En daar moeten we nu van verlost worden. Hoe? Door een Ander, een Verlosser. Want zelf kunnen we dat niet. En daar is een Verlosser, Redder, Heiland, Zaligmaker!
Zijn Naam? Jezus; want Hij zal Zijn volk zalig maken van hun zonden. Tot Hem moeten we heen, vluchten, spoeden! Want er is haast bij vanwege de nood. De nood?
Ja, omdat we blind zijn en in Hem geen heil zien. Jes. 53 : 2b en 3c: …geen gestalte, dat wij Hem zouden begeerd hebben. …en wij hebben Hem niet geacht!
Het moet dan onze bede wel zijn: O God verlos mij uit de nood! Omdat we door ons ongeloof in Hem, de Zaligmaker van zondaren geen heil zien; en dat terwijl Hij blijft nodigen: Wendt u naar Mij toe, wordt behouden! (Jes. 45: 22)

Zie verder D.L. Hfdst. III en IV, en Jesaja 55 en Ps. 25 : 2 (ber.) en
De Redelijke Godsdienst van Brakel, Hfdst. 31 en 32.

Heb je een vraag aan de columnist, mail deze dan naar het columnbeheer. Je vraag komt dan op het goede adres terecht!